Çocuklarda Sorumluluk Duygusu Nasıl Oluşur


Sorumluluk; bireylerin çevresiyle ilişkilerinde uyumlu davranarak, kendisine verilen görevleri başarıyla tamamlaması ve kendisiyle ilgili bir olayın çevresindeki etkilerini ve sonuçlarını üzerine alması, çevresindekilerin özgürlük alanlarına saygılı olması ve davranışlarının sonuçlarını kabullenmesi şeklinde tanımlanır.

Sorumluluk sahibi bir çocuk kendi kararlarını verebilir, kendine güvenebilir.

Çevresindekilerin haklarını suistimal etmeden ihtiyaçlarını karşılar ve kendisine verilen bir işi sonuna kadar götürerek başarıyla bitirebilir.

Küçük yaşlardan itibaren çocukların sorumluluk alması sosyal, zihinsel, duygusal ve bedensel gelişimi açısından büyük bir önem arz eder.

Sorumlu çocuklar yaptığı işi sonuna kadar götürür ve yapmakta olduğu bir davranışın sonuçlarına katlanmayı göze alır.

Çocuğa kazandırılan pek çok alışkanlık gibi sorumluluk duygusu da daha bebeklik ve ilk çocukluk döneminden itibaren öğrenilir.

Sorumluluğun kazandırılmasında aile içinde çocuğa karşı takınılan tavır, aile içi etkileşim ve özellikle ailedeki disiplin anlayışının özel bir rolü vardır.

Disiplin, çocuğa istenilen davranış ve alışkanlıkları öğretmek, kendi kendini denetleme ya da iç denetim denen ahlak gelişimini sağlamaktır.

Çocuklardan beklentilerimizi karşılayıp karşılamadığına göre sorumluluklarını yerine getirip getirmediği düşünülür.

Eğer beklentilere uygun davranışlar çıkmamışsa sorumluluk kazandırma sürecini gözden geçirmek gerekir.

Bu süreç her aileye göre farklılık gösterir.

Önemli olan noktalardan biri anne babanın çocuğunun işini yapmayı bırakması ve kendi işini kendisinin yapması konusunda ısrarcı davranmasıdır.

Ebeveynler çocuklarının yapabilecekleri şeyleri kendileri yaparak, yaşamları boyunca ihtiyaç duyabilecekleri karar verebilme, seçim yapabilme, girişken davranma gibi becerilerin gelişimini de engellemiş olurlar.

Çocuklara sorumluluk duygusu kazandırabilmek için gelişim dönemleri ve özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak önemlidir.

Çocuklar hangi yaşta neyi yapabilirler?” sorusunun yanıtını verebilmek için hem onların bulunduğu yaş döneminin genel gelişim özelliklerini bilmeli, hem de çocuğunuzun beceri düzeyi hakkında bol bol gözlem yaparak bilgi sahibi olmak gerekir.

Küçük yaşlardan itibaren sorumluluk duygusu gelişimini desteklemek için dikkat etmek gereken önemli noktalar vardır.

Öncelikle bu beceriyi kazandıysa, çocukların artık o beceriyi her zaman sergileyebilecekleri unutulmamalıdır.

Ebeveynlere düşen görev buna fırsat vermek ve çocuğu bu noktada destekleyerek beceriyi geliştirme noktasında teşvik etmektir.

Mesela kendi başına yemek yiyebilen çocuğa yemek yedirmek “sen doğru yapamıyorsun” mesajının gitmesine neden olabilir ve çocuğun kendine güvenini zedeleyebilir.

Bu nedenle yaş ve beceri düzeyine uygun sorumluluklar vererek çocukların sorumluluk gelişimi ve otokontrol kazanımına destek olmak gerekir.

CEVAP VER