Yargıtay Nasıl Çalışır ve Temyize Nasıl Gidilir


Yargıtay, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile ilgili 2797 sayılı kanun ve yürürlükte bulunan bu konuya ilişkin diğer kanun maddeleri hükümleri uyarınca kurulan aslında bir nevi yüksek bir mahkeme sıfatını alır.

Yargıtayda başkanlıklar vardır daireler vardır çeşitli işlevsel birimler vardır.

Burada ilk derece mahkemelerde verilen kararların kesin olarak sonuçlanması sağlanır.

Aslında bu ilk derece mahkemelerdeki kararların denetlenmesi ve gözetilmesi amacını taşıyan bir üst kademedir de diyebiliriz. Yargıtay bağımsız bir yüksek mahkemedir.

Yargıtayın çeşitli karar organları vardır. Çünkü yargıtaya yalnızca hukuk konularında değil ceza konularında da dosyalar gitmektedir.

Bu karar organlarına baktığımız zaman Hukuk Genel Kurulu vardır, Ceza Genel Kurulu vardır bunun yanı sıra çeşitli hukuk daireleri ve ceza daireleri vardır.

Yine bunlar da kendi içinde somut olaylara göre ayrılmaktadır. Örneğin birinci ceza dairesi ikinci ceza dairesi gibi bunlarda belirli somut suçlara göre tasnif edilmiştir.

Genel bir tabloyla baktığımız zaman Yargıtay, Birinci Başkanlık, daireler, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, bürolar ve idari birimlerden oluşur.

Yargıtay’ da yirmi üç hukuk, on beş ceza dairesi ve her dairede daire başkanı ile üyeler vardır.

Genel olarak daireler bir başkan ve dört üyenin katılımıyla toplanıp karar verirler. Dairelerin görevlerini inceleyelim.

Yargıtay Daire Kurullarının Görevleri

  1. İlk mahkemelerce verilen kararları ve hükümleri son mercii olarak karara bağlamak.
  2. Yargıtay Başkan ve üyeleri ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı vekili ve özel kanunlarında belirtilen kimseler aleyhindeki görevden doğan tazminat davalarına bakmak.

Hukuk ve Ceza Genel Kurullarının Görevleri

  1. Yargıtay dairelerinin bozma kararlarına karşı ilk mahkemelerce verilen kararları inceleyerek karar vermek.
  2. Adliye mahkemelerinin verdikleri karara hukuk daireleri arasında anlaşmazlık çıkarsa; Hukuk ya da ceza daireleri arasında görüş ayrılıkları olursa; Yargıtay dairelerinden herhangi biri sabit görüşlerinden dönerse veya benzer konularda farklı görüşler beyan etmişlerse; Bunları görüşlerin birleştirilmesi yoluyla kesin kararlara bağlamak.

Temyize Nasıl Gidilir? 

Temyiz, dilimize Arapçadan girmiş bir kelimedir. Kelime olarak ayırt etme, seçme, ayırma anlamındadır. Bir hukuk terimi olarak ise kısaca doğruyu yanlıştan ayıran kuruldur.

Yerel bir mahkemenin verdiği bir kararın hukuki bakımdan daha yüksek bir mahkemece tekrar muhakeme ve tetkik edilmesini sağlayan bir kanuni yoldur. Ceza davalarında 15 seneden daha yukarı hürriyeti bağlayıcı cezalarla ölüm cezalarına ait hükümler hiçbir adli harç ve masrafa tabi olmaksızın bağımsız olarak Temyiz Mahkemesince bağımsız olarak incelenir.

Mahkemelerde verilen diğer kararlara ilişkin gönderiler ise tarafların belirlenen kanuni süre içinde müracaat etmeleri ile yargıtayca incelenir.

Kanunlara göre ise bazı mahkeme kararlarının temyizi mümkün değildir. Bunlar; para cezaları ve Sıkı Yönetim Askeri Mahkemelerinin hükümleridir.

Davalarda mahkeme üç tür karar verir ya davayı kabul eder ya davayı reddeder ya da kısmen kabul kısmen reddeder.

Dolayısıyla davası reddedilen kişi davasında haklı olduğunu düşünüyorsa, dava dilekçesi ve gerekçesiyle mahkeme yoluyla yargıtaya temyiz dilekçesi gönderir. Yargıtay yaptığı tetkik sonucunda yerel mahkemenin verdiği hükmü ya bozar ya da tasdikler. Her mahkemenin temyiz süresi farklıdır.

Asliye Hukuk Mahkemelerinin kararlarına karşı temyiz süresi on beş gündür. Sulh Hukuk Mahkemesinin süresi sekiz gündür.

Her iki mahkemenin de süreleri mahkeme ilamının taraflara tebliğiyle başlar.

Bu süre İş Mahkemelerinde de sekiz gündür ve hâkimin karar duruşmasında tarafların birinin ya da hepsinin yüzüne okunmasıyla başlar.

CEVAP VER